Teruggaan naar een vorige partner gebeurt zo vaak dat er in de therapie de term “terugval” voor is bedacht.
Uit een onderzoek van de Universiteit van Californië, Los Angeles, bleek dat 65 procent van de mensen minstens één keer in hun leven weer bij iemand is teruggekomen die ze al hadden gedumpt, aldus een correspondent van .
De eerste en meest voor de hand liggende reden is angst voor eenzaamheid vermomd als nostalgie. Iemand wil niet door de pijnlijke fase van “leegte” gaan na een relatiebreuk, dus keert hij terug naar het vertrouwde moeras.
Pixabay
De tweede reden is lastiger: het verlangen om het einde van een mislukt verhaal te herschrijven. Onze hersenen tolereren geen onafgemaakte gebaren en we proberen onszelf onbewust te bewijzen dat alles nu wel goed komt.
Psychologen noemen dit het “hertraumatiseringseffect”. We gaan terug naar degenen die ons pijn hebben gedaan om deze keer te winnen, maar 94% van de tijd verliezen we in hetzelfde scenario.
Pragmatiek en gewoonte
Het derde motief is economisch of huiselijk. Gezamenlijke hypotheek, huur, auto, gewone manier van leven – uit elkaar gaan vernietigt deze constructies en de hersenen kiezen voor het minste kwaad in de vorm van vertrouwd ongemak.
Maar er is een onderliggende oorzaak die zelden hardop wordt uitgesproken. Teruggaan naar exen is vaak gekoppeld aan een lage tolerantie voor onzekerheid. Een nieuw persoon is een risico van het onbekende, terwijl een oud persoon een voorspelbare pijn is die op zijn minst begrijpelijk is.
Een studie in het tijdschrift Social Psychological and Personality Science bevestigde: mensen met een angstig gehechtheidstype hebben 3 keer meer kans om relaties te hervatten. Hun zenuwstelsel ziet zelfs slechte vertrouwde stimuli als veiliger dan het onbekende.
Het vierde motief is seksuele gewoonte. Het lichaam herinnert zich de partner op fysiologisch niveau en het is gemakkelijker om intieme bevrediging met hem of haar te bereiken dan met een nieuwe persoon, waarbij het nodig is om opnieuw rituelen op te bouwen.
Psychotherapeut Esther Perel merkt op: terugkomen van goede seks zonder emotionele intimiteit verandert in een helse spiraal. Je verwart een orgasme met vrijen en vraagt je dan af waarom het de ochtend erna nog steeds zo koud is.
Wanneer een terugkeer gerechtvaardigd is
Er is ook een positief scenario voor een terugkeer – als beiden in therapie zijn geweest en echt veranderd zijn. Dit gebeurt in 5-7% van de gevallen, maar vereist minstens een jaar apart werken aan zichzelf.
De gebruikelijke terugkeer zonder gedragsverandering resulteert daarentegen in een snellere en pijnlijkere herhaling van de relatiebreuk. Er zijn aanwijzingen dat de gemiddelde relatie de tweede keer 40% minder lang stand houdt dan de eerste keer.
Om niet op dezelfde hark te trappen, adviseren psychologen om jezelf drie vragen te stellen. Ten eerste: wat is er precies veranderd in mijn partner tijdens de scheiding, maar niet in mijn verlangen naar hem?
De tweede vraag: wil ik hem of wil ik nu van de eenzaamheid af? Het eerlijke antwoord is vaak ontmoedigend – de meesten komen juist terug vanwege de leegte van vrijdagavond.
Derde vraag: ben ik er klaar voor dat we over drie maanden weer uit elkaar gaan, maar nu al nog meer zenuwen hebben? Zo ja, kom dan terug, maar in ieder geval zonder illusies.
Het enige gezonde motief voor een hereniging is wanneer beiden hun fouten hebben ingezien en een nieuwe overeenkomst hebben gesloten. Bijvoorbeeld, gestopt met elkaar te devalueren en geleerd om over gevoelens te praten zonder te schreeuwen.
Als je jezelf erop betrapt dat je denkt “wat als het deze keer anders zal zijn”, maar er is geen bewijs van verandering – dan is dit geen liefde, maar verslaving aan hormonale schommelingen. Het lichaam eist gewoon de gebruikelijke dosis oxytocine en dopamine, zoals een drugsverslaafde een dosis eist.
Het beste wat je in deze situatie kunt doen is een pauze van zes maanden inlassen zonder contact. Gedurende deze tijd zal de ex ofwel echte daden laten zien om zichzelf te veranderen, of je zult je realiseren dat hij gewoon een gewoonte-achtergrond was.
